Dünya Bankası’ndan Türkiye’ye Yenilenebilir Enerji için 400 Milyon Euro

Dünya Bankası, Türkiye’nin yenilenebilir enerji piyasasını büyütmek ve rüzgâr enerjisi ile ticari ölçekli batarya depolama yatırımlarına desteği artırmak için 400 milyon Euro tutarında ilave finansmanı onayladı. Finansman, Türkiye’nin garantisi altında Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası AŞ (TKYB) ile Türkiye Sınai Kalkınma Bankası AŞ’ye (TSKB) sağlanan iki ayrı 200 milyon Euro tutarlı IBRD kredisinden oluşuyor.

Yeni kaynak, 2024’te onaylanan ve alçak gerilimli dağıtık güneş enerjisi piyasasında ivme yaratan ilk fazın ardından Dağıtık Enerjiye Geçişin Hızlandırılması Programı’nın kapsamını genişletiyor. Böylece program, dağıtık güneş enerjisi yatırımlarının yanı sıra kara tipi rüzgâr projeleri ile yeni nesil Batarya Enerji Depolama Sistemleri’ni de kapsıyor.

Dünya Bankası’nın onayladığı 400 milyon Euro hangi alanlarda kullanılacak?

Genişletilen program, Türkiye’de yenilenebilir enerji yatırımlarının finansman yapısını güçlendirmeye odaklanıyor. Yeni fazda destek kapsamına alınan başlıca alanlar şöyle sıralandı:

• Dağıtık güneş enerjisi yatırımları
• Kara tipi rüzgâr enerjisi projeleri
• Batarya Enerji Depolama Sistemleri (BESS) yatırımları

Program, sonuç odaklı finansman modeliyle uygulanıyor. Ödemeler, önceden belirlenen hedeflere ulaşıldıkça ve bu sonuçlar bağımsız şekilde doğrulandıkça yapılıyor.

Türkiye’de neden uzun vadeli finansman ihtiyacı öne çıkıyor?

Türkiye, son 10 yılda yenilenebilir enerji hedeflerini önemli ölçüde yükseltti. En güncel Yenilenebilir Enerji Yol Haritası, 2035 yılına kadar toplam rüzgâr ve güneş kurulu gücünün 120 bin megavata çıkarılmasını ve batarya depolama kapasitesinde büyük artış sağlanmasını öngörüyor.

Buna karşın, dağıtık rüzgâr ve batarya depolama yatırımlarında uzun vadeli finansmana erişim sınırlı kalıyor. Yerel ticari bankaların kısa vadeli yükümlülük yapısı, yüksek sermaye gerektiren bu yatırımların finansmanında zorluk oluşturuyor.

Programın Türkiye ekonomisine ve enerji piyasasına etkisi ne olacak?

Genişletilen programın, vade uyumsuzluğunu azaltmak ve kalkınma bankaları üzerinden uzun vadeli finansman sağlamak için devreye alındığı belirtildi. Ayrıca yeni şebeke teknolojilerine ilişkin riskleri değerlendirebilecek piyasa kapasitesinin ve finansal uzmanlığın geliştirilmesi, özel sektör yatırımlarının teşvik edilmesi ve ticari finansmanın harekete geçirilmesi hedefleniyor.

Program kapsamında ortaya çıkması beklenen somut etkiler şöyle açıklandı

• Yenilenebilir enerji kapasitesinde 1579 megavat artış
• 392 megavatsaat batarya depolama kapasitesinin desteklenmesi
• 405 milyon dolara kadar özel sektör finansmanının harekete geçirilmesi

Türkiye’ye yönelik bu finansman, programın toplam kaynak çerçevesinde önerilen 2,96 milyar dolar tutarındaki artışın bir parçası olarak değerlendiriliyor. Bu yapının, bölge genelinde yenilenebilir enerji yatırımlarının daha da genişletilmesine imkan tanıyacağı ifade edildi.

Türkiye’nin bölgesel rolde öne çıkmasının nedeni ne?

Dünya Bankası, Türkiye’nin çatı ve ticari ölçekli güneş enerjisi, kara tipi rüzgâr ve batarya depolama alanlarında elde ettiği sonuçlarla bölge için örnek oluşturduğunu vurguladı. Elektrik şebekelerinin modernizasyonu, yenilenebilir enerji entegrasyonu ve enerji güvenliğinin güçlendirilmesi başlıklarında Türkiye’nin öncü bir rol üstlendiği belirtildi.

Bölgesel bilgi paylaşımı, Dünya Bankası’nın Avrupa ve Orta Asya Enerji Bilgi Ağı üzerinden destekleniyor. 21 ülkeden 180’den fazla enerji sektörü uzmanını bir araya getiren platform, yenilenebilir enerji ve enerji verimliliği alanlarında geliştirilen uygulamaların bölge genelinde paylaşılmasını sağlıyor.

Dünya Bankası yöneticileri hangi mesajları verdi?

Dünya Bankası Türkiye Ülke Direktörü Humberto Lopez, batarya depolama ve dağıtık rüzgâr yatırımlarının ölçeklendirilmesini Türkiye’nin enerji şebekesini geleceğe hazırlayan kritik adım olarak değerlendirdi. Lopez, kamu kalkınma bankaları aracılığıyla ticari finansman açığının kapatılmasının, yatırımı hazır projelerin finansal kapanışa ulaşmasını sağlayacağını; bunun da Türk sanayisinin rekabet gücünü destekleyeceğini, ulusal enerji güvenliğini güçlendireceğini ve yenilenebilir enerji değer zinciri boyunca yerel istihdam yaratacağını belirtti.

Dünya Bankası Avrupa ve Orta Asya Altyapı Bölge Direktörü Charles Cormier de Türkiye’nin program açısından öncü rol üstlendiğini ifade etti. Cormier, güneş enerjisi, kara tipi rüzgâr ve batarya depolama alanlarında elde edilen başarıların, bölge genelinde yaygınlaştırılabilecek iyi uygulama örnekleri ve bilgi birikimi oluşturduğunu söyledi.