Asya için önemli kömür referans fiyatı iki yılın zirvesini aştı. Avustralya Newcastle kömürü Haziran vadeli işlemleri yüzde 2,4 yükselerek ton başına 152,25 dolara çıktı ve 2023 sonundan bu yana görülen en yüksek gün içi seviyeye ulaştı.

Fiyatlardaki yükselişte, Endonezya’nın yeni ihracat kurallarının sevkiyatları geciktirmesi ve yaz mevsiminin başlamasıyla elektrik santrallerinde talebin artması etkili oldu. Kuzeydoğu Asya’da sıcaklıkların yükselmesi de kömür talebini destekleyen unsurlar arasında öne çıktı.

Endonezya’nın yeni kuralları sevkiyatları geciktirdi

Endonezya geçen ay kömür dahil emtia sevkiyatlarını kontrol altına alacağını açıklamıştı. Haziran ayında yürürlüğe giren yeni sistem teslimatlarda gecikmelere yol açtı. Bu durum, Avustralya arzının oluşan açığı kapatacağı beklentisini güçlendirdi.

Newcastle kontratının vadeli eğrisinin ters fiyatlandırma yapısına dönmesi de piyasadaki sıkışıklığın sürdüğüne işaret etti. Kısa vadeli fiyatların gelecekteki fiyatlardan daha yüksek seyretmesi, arz tarafındaki baskının devam ettiğini gösteren önemli sinyallerden biri olarak görülüyor.

Asya’da kömür talebi neden artıyor?

Japonya gibi ülkeler de sıvılaştırılmış doğalgaza olan bağımlılığı azaltmak amacıyla kömür kullanımını artırıyor. Bloomberg’in derlediği verilere göre, Avustralya’nın en önemli alıcılarından biri olan Japonya’daki kömür yakıtlı elektrik santralleri geçen yıla kıyasla daha yüksek kapasitede çalışıyor.

Rystad Energy ise e-posta ile gönderilen notta, enerji santrallerinin daha yüksek kapasite oranlarında çalışmasının etkisiyle gaz piyasasının daralmasının devam edeceği senaryosunu baz alarak, Asya’daki kömür tüketiminin 2026 yılında 70 milyon tona yakın artacağını öngördü.

Piyasada gözler arz, sıcaklıklar ve enerji güvenliğinde

Hürmüz Boğazı’nın kapatılması ve Katar’daki en büyük ihracat tesisine yönelik saldırıların küresel akışların yaklaşık yüzde 20’sini kesintiye uğratmasının ardından enerji piyasalarındaki kırılganlık da dikkat çekiyor. Bu gelişmeler, bazı ülkelerin enerji güvenliği için kömür kullanımını yeniden öne çıkarmasına neden oluyor.

Önümüzdeki dönemde fiyatların yönünde Endonezya’daki sevkiyat akışı, Avustralya arzı ve Kuzeydoğu Asya’daki sıcaklıklar belirleyici olacak. Elektrik santrallerindeki talep artışı, kömür piyasasında yukarı yönlü baskıyı sürdürebilir.