Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı koordinasyonunda hazırlıkları süren ve kamuoyunda "vatandaşlık maaşı" olarak anılan Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi (GETAD) için taslak çalışmanın ayrıntıları belli oldu. Düzenleme henüz yasalaşmadı; yasal altyapının yıl sonuna kadar Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin (TBMM) gündemine getirilmesi hedefleniyor.

Kabine Toplantısı'nın ardından açıklama yapan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, emeklilerin ve düşük gelirli hanelerin durumunu iyileştirmeye yönelik mali imkânların oluşturulduğunu söyledi. Erdoğan, 2027 bütçesinde toplumsal refahı artırmaya dönük kaynak ayrılacağını belirtti.

GETAD'a kimler başvurabilecek, gelir sınırı ne kadar?

Taslakta temel ölçüt, haneye giren toplam aylık gelirin en düşük emekli aylığı olan 23.552 TL'nin altında kalması. Hane geliri bu sınırın altındaysa aile destek kapsamına alınabilecek; geliri bu tutarın üzerindeki hanelere ödeme yapılmaması öngörülüyor.

Reklamlar

İlk etapta yaklaşık 2,5 milyon haneye toplam 1,5 trilyon TL destek sağlanması planlanıyor. Bu rakamlar taslak aşamasındaki öngörülerdir; kesin tutarlar yasal düzenleme ve bütçeyle netleşecek.

Hane gelirleri nasıl belirlenecek?

İhtiyaç sahiplerinin tespitinde aşağıdaki kayıtların birlikte değerlendirilmesi planlanıyor:

  • Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları kayıtları
  • Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) verileri
  • Gelir İdaresi Başkanlığı kayıtları
  • Tapu kayıtları
  • Banka hesap hareketleri

Böylece hanelerin gelir ve malvarlığı durumunun elektronik ortamda analiz edilmesi, Türkiye genelinde hane bazlı bir gelir haritası çıkarılması hedefleniyor.

Destek yalnızca nakit olmayacak mı?

Modelin tek tip nakit ödemesinden oluşmaması, bölge ve hane ihtiyaçlarına göre farklı destek kalemleri içermesi öngörülüyor:

  • Kira desteği: Metropollerde kirada yaşayan ve yalnızca 23.552 TL emekli aylığı bulunan hanelerde öne çıkarılması planlanıyor.
  • Doğalgaz ve yakacak yardımı: Erzurum, Kars, Sivas ve Ardahan gibi kış koşullarının ağır olduğu illerde ağırlık verilmesi gündemde.
  • Gıda ve çocuk desteği: Kırsal bölgelerde öncelik kazanması bekleniyor.

Yatağa bağımlı, kronik hasta veya bakıma muhtaç yaşlı bireylerin bulunduğu hanelerin de öncelikli gruplar arasında değerlendirilmesi planlanıyor. Hak sahiplerine, hem nakit çekimine hem de temel ihtiyaç ürünlerinde indirime imkân tanıyacak özel bir "Vatandaşlık Maaşı Kartı" tanımlanması da değerlendiriliyor.

İlk ödemeler ne zaman yapılacak, başvuru nereden alınacak?

Uygulama takvimine göre pilot illerin Aralık 2026'ye kadar belirlenmesi, ilk ödemelerin ise 2027'nin ilk çeyreğinde (Ocak-Mart) başlaması planlanıyor. Pilot uygulamanın sonuçlarına göre sistemin 2027 yılı içinde 81 ile yaygınlaştırılması öngörülüyor.

Reklamlar

Başvuruların e-Devlet ve Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları üzerinden alınması, hak sahiplerinin gelir durumunun ise düzenli olarak elektronik ortamda kontrol edilmesi planlanıyor. Hane gelirinin belirlenen sınırın üzerine çıkması halinde desteklerin kademeli olarak sonlandırılması öngörülüyor.

Konuya ilişkin Resmî Gazete'de yayımlanmış bir düzenleme bulunmuyor. Başvuru açılmadığı için ücret talep eden aracı sitelere itibar edilmemeli; resmî duyurular Resmî Gazete ve Bakanlık açıklamalarından takip edilmeli.

Vatandaşlık maaşı (temel gelir) için son durumu ve resmî kaynaktan nasıl doğrulanacağını Kamu1 sosyal yardım rehberinden takip edebilirsiniz.