Bolat: AB'ye Demir-Çelik İhracatı 9 Ayda Yüzde 6,7 Düştü

Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Avrupa Birliği'nin (AB) çelik ithalatına yönelik kısıtlamalarının Türkiye'nin ihracatını doğrudan etkilediğini açıkladı. Bolat'ın paylaştığı verilere göre 2026'nın ocak-eylül döneminde demir-çelik sektöründe AB'ye ihracat yüzde 6,7 azaldı. Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (SKDM) kapsamındaki çelik ürünlerinde AB'ye ihracat yüzde 1,7 gerilerken, AB dışındaki ülkelere ihracat yüzde 10 arttı.

Bolat, değerlendirmelerini Çelik İhracatçıları Birliği'nin (ÇİB) desteğiyle düzenlenen Steel Networking Summits 2026'da yaptığı konuşmada paylaştı. Ticaret Bakanlığının dün duyurduğu konuşmaya göre zirvede 80'den fazla ülkeden 400'ün üzerinde katılımcı yer aldı.

AB'nin hangi kararları ihracatı etkiliyor?

Bolat, AB'nin çelik kotalarını 1 Temmuz 2026'dan itibaren yüzde 50 daraltmasının ve 2026'nın başında uygulanmaya başlanan SKDM'nin çelik sektörünü doğrudan etkilediğini vurguladı. Bakan, ticaret ortaklarıyla yeterli istişare ve müzakere yapılmadan hayata geçirilen tek taraflı kısıtlamaların kalıcı çözüm sunmadığını söyledi. Bolat'a göre bu engeller, hurda bazlı ve düşük karbonlu çeliğin dolaşımını da sınırlandırdığı için yeşil dönüşüm hedeflerine zarar veriyor.

"Önceliğimiz, yeşil dönüşümü desteklemek ama ihracatçıların da orantısız maliyetler ve ilave ticaret engelleriyle karşılaşmamasını sağlamaktır" diyen Bolat, Bakanlığın yaklaşık 2,5 yıl önce yürürlüğe aldığı Yeşil Mutabakata Uyum Projesi desteğiyle firmaların yeşil dönüşüm sürecinde danışmanlık hizmeti aldığını hatırlattı.

Türk çelik sektörünün dünyadaki yeri ne?

Bolat'ın verdiği bilgiye göre Türkiye, 2025'te 38,1 milyon ton ham çelik üreterek dünyada yedinci, Avrupa'da birinci sırada yer aldı. 2025 itibarıyla 615 milyar dolara ulaşan küresel çelik ticaretinde Türkiye, 17,1 milyar dolarlık ihracatla dünyanın 10. büyük çelik ihracatçısı konumunda. Türk çeliği 200'den fazla ülkeye satılıyor ve çelik ihracatının yüzde 42,3'ü AB'ye yapılıyor.

Sektörün üretim kapasitesinin yüzde 78'i hurda bazlı elektrik ark ocağı teknolojisine dayanıyor. Bolat, bu yapı nedeniyle Türkiye'nin dünyada önemli bir hurda çelik ithalatçısı olduğunu da belirtti.

AB ile ticaret ne büyüklükte?

AB'nin Türkiye'nin en büyük, Türkiye'nin de AB'nin beşinci büyük ticaret ortağı olduğunu hatırlatan Bolat, iki taraf arasındaki yıllık ticaret hacminin 233 milyar dolar, yani 204 milyar avro olduğunu söyledi. Bakan, son beş yılda Türkiye-AB ticaretinin 900 milyar avroya, dolar bazında 1 trilyon doların üzerine çıktığını kaydetti.

Genel dış ticaret tablosunu da paylaşan Bolat, 2002'de 36 milyar dolar olan mal ihracatının 2025'te 273,2 milyar dolara yükseldiğini, eylül itibarıyla yıllıklandırılmış mal ihracatının 283,7 milyar dolar, son bir yıldaki ithalatın ise 380 milyar dolar olduğunu belirtti. Hizmet ihracatının 125 milyar dolara ulaştığını ifade eden Bolat, mal ve hizmet ihracatı toplamının 409 milyar dolar, toplam dış ticaretin ise 860 milyar dolar olduğunu söyledi. Bolat, ekonominin bu yılın ilk yarısında yüzde 2,5 büyüdüğünü, büyümede net mal ve hizmet ihracatının güçlü katkısı bulunduğunu da ifade etti.