Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının koordinasyonunda yürütülen II. Ulusal Otizm Eylem Planı kapsamında 206 bin 746 çocuğun gelişimi izlendi ve bu çocuklara bireysel müdahale programları uygulandı. Bakanlığın 1 Kasım Pazar günü paylaştığı verilere göre otizm alanındaki hizmetler 14 ilde çok disiplinli merkezler ve 876 kamu ruh sağlığı polikliniği üzerinden sunuldu; 81 ilde ise İl Otizm İzleme Komisyonları kuruldu.

Veriler, Bakanlığın hazırladığı "Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylere Yönelik II. Ulusal Eylem Planı (2023-2030) 2023-2025 Yılı Faaliyet İzleme Raporu"nda yer alıyor. Rapor, planın 2023-2025 dönemindeki faaliyetlerini kapsıyor. Çalışmaların amacı otizmli bireylerin erken tanı ve müdahale hizmetlerine erişimini artırmak, aileleri desteklemek ve toplumsal farkındalığı güçlendirmek olarak açıklandı. Eylem planıyla ayrıca kurumlar arası iş birliğinin artırılması hedefleniyor.

Dijital tarama programı aile hekimlerine bağlandı

Erken tanı ve müdahale çalışmalarının güçlendirilmesi kapsamında Dijital İzleme ve Tarama Programı'nın Hastalık Yönetim Platformu (HYP) modülü 15 Eylül 2025'te kullanıma açıldı. Program aracılığıyla 206 bin 746 çocuğun gelişimi izlenip bireysel müdahale programları uygulanırken aile hekimlerinin vaka takibi de sistematik hâle getirildi.

Reklamlar

Sağlık personeli için çok disiplinli eğitim programları düzenlendi; erken müdahale, davranış analizi, beslenme ve acil sağlık müdahalesi konularında bilgi ve beceriler geliştirildi.

14 ilde ÇÖZGEM, 876 poliklinik

Otizm spektrum bozukluğu olan bireylere yönelik hizmetler 14 ilde Çok Disiplinli Hizmet Modelleri ve Çocuk ve Genç Ruh Sağlığı Merkezleri (ÇÖZGEM) ile 876 kamu ruh sağlığı polikliniğinde sunuldu.

Ailelerin ihtiyaçlarının belirlenmesi, psikososyal destek ve sosyal yardımlara erişimin kolaylaştırılması amacıyla Bireysel Hizmet Danışmanlığı çalışmaları yürütüldü. Pilot uygulamalar kapsamında 503 kişiye danışmanlık hizmeti verildi.

4 ilde 801 aileyle görüşüldü, 301 çocuğa destek sağlandı

Aile Temelli Ulusal Erken Müdahale Sisteminin Geliştirilmesi Pilot Uygulaması, 0-8 yaş grubunda gelişimsel riski ya da engeli bulunan çocukların erken dönemde tespit edilmesini, gelişimlerinin izlenmesini ve aileleriyle birlikte desteklenmesini hedefliyor. Pilotun yürütüldüğü 4 ilde 801 aileyle görüşme yapıldı; değerlendirmeler sonucunda 301 çocuk ve ailesine destek sağlandı. Uygulamanın aşamalı olarak ülke geneline yaygınlaştırılması planlanıyor.

81 ilde vali yardımcısı başkanlığında komisyon

Otizm alanındaki çalışmaların takibi için 81 ilde vali yardımcılarının başkanlığında İl Otizm İzleme Komisyonları oluşturuldu. Yılda en az üç kez toplanması öngörülen komisyonlar, faaliyetlerin izlenmesini ve kurumlar arası iş birliğinin güçlendirilmesini amaçlıyor.

Toplumsal farkındalık için ülke genelinde eğitim, seminer, panel, atölye ve sosyal etkinlikler düzenlendi; aileler, öğretmenler, sağlık çalışanları ve diğer meslek gruplarına yönelik bilgilendirme yapıldı.

Ailelere ücretsiz danışmanlık: 34 ilde 16 bin 278 aile

Bakanlık, otizmli bireyler ve ailelerine yönelik bilgilendirme ve yönlendirme çalışmalarını otizm.gov.tr platformu üzerinden sürdürüyor. Platformda, otizmli çocuğu bulunan ailelere ücretsiz destek sağlayan "Bireysel Sosyal Hizmet Danışmanlığı" projesinin ayrıntılarına ulaşılabiliyor. Tanı anından itibaren otizmli bireylerin en uygun hizmete erişimini ve ailelere psikososyal destek sağlanmasını amaçlayan model 34 ilde uygulanıyor; bu kapsamda 16 bin 278 aileye ulaşıldı.

Platformda ayrıca bakım kuruluşları ve hizmet modelleri, ÇÖZGEM'ler, Millî Eğitim Bakanlığının eğitim hizmetleri, diğer kamu hizmetleri ve sosyal projelere ilişkin bilgiler de yer alıyor.