Panama'nın güneyinde 9 Ekim 2026'da yerel saatle 12.56'da (Türkiye saatiyle 20.56) 7,7 büyüklüğünde bir deprem meydana geldi. Sarsıntı, Herrera eyaletindeki Pitaloza Arriba yakınlarında sığ bir derinlikte gerçekleşti; Pasifik kıyıları için verilen tsunami uyarısı sonradan kaldırıldı.

Yetkililerin ilk değerlendirmelerine göre ülke genelinde ölüm ya da kayıp bildirilmedi; ancak Coclé, Los Santos ve Herrera eyaletlerinde binalar, yollar ve kamu yapıları ağır hasar gördü. Devlet Başkanı José Raúl Mulino, ülkenin "büyük bir afetle" karşı karşıya olduğunu söyledi.

Deprem nerede ve nasıl gerçekleşti?

ABD Jeoloji Araştırmaları Kurumu (USGS) depremin büyüklüğünü önce 8,0 olarak hesapladı, ardından 7,7'ye düşürdü. Derinlik, aktarımlara göre yaklaşık 10 ile 12,6 kilometre arasında değişiyor. Merkez üssü Panama'nın güney ucunda, Pasifik kıyısına yakın ve seyrek nüfuslu bir bölgede; Panama City'ye yaklaşık 200 kilometre uzaklıkta. Mulino ise merkez üssü olarak Los Santos eyaletindeki Tonosí'yi andı.

Sarsıntı Panama City'de yaklaşık 40 saniye hissedildi; başka bir aktarımda süre yaklaşık bir dakika olarak geçiyor. USGS'nin aynı bölgede 6,6 büyüklüğünde bir sarsıntıyı da kayda geçirdiği bildirildi. Panama Yer Bilimleri Enstitüsü Müdürü Néstor Luque, depremin Azuero-Sona fay sisteminde uzun süredir biriken gerilimin boşalmasından kaynaklandığını söyledi.

Tsunami uyarısı nasıl ilerledi?

ABD Tsunami Uyarı Sistemi, Panama, Kolombiya, Kosta Rika, Ekvador, Peru, Nikaragua, Guatemala, El Salvador ve Meksika kıyılarının bazı bölümleri için üç saatlik bir tsunami uyarısı yayımladı; Hawaii için de risk bulunabileceği belirtildi. Panama Üniversitesi Jeoloji Enstitüsü, kıyılarda 1 ile 3 metre arasında dalgalar görülebileceği uyarısında bulundu. Isla Cañas, Los Santos'un güney kıyısı ve Veraguas kıyısında yaşayanlardan yüksek kesimlere çıkmaları istendi.

Pasifik Tsunami Uyarı Merkezi daha sonra geniş çaplı tsunami tehdidinin sona erdiğini duyurdu; ABD Tsunami Uyarı Sistemi de yeni bir tehlike bulunmadığını açıkladı. Kaynaklarda tsunamiye bağlı bir hasar bildirimi yer almıyor.

Hangi bölgelerde hasar var?

Sağlık Bakanı Fernando Boyd'a göre en çok etkilenen eyaletler Coclé, Los Santos ve Herrera. Hasar bildirimleri şöyle özetleniyor:

  • Penonomé (Coclé): Tarihi San Juan Bautista Katedrali, valilik binası ve bir otel yapısal hasar gördü; çevredeki bazı binalar çöktü
  • Chitré (Herrera) ve Los Santos kıyıları: Çok sayıda ev ve yapıyla ilgili hasar ihbarı alındı
  • Tonosí (Los Santos): Karayolu çöktüğü için kasabaya karadan ulaşılamıyor, hava yoluyla erişim yolları aranıyor
  • Yollar ve kamu yapıları: Mulino bazı yolların tamamen çöktüğünü söyledi; konutlar, kamu binaları, kiliseler, hastaneler, okullar ve su arıtma tesislerinde de hasar bildirildi

Can kaybı ve yaralılar hakkında ne biliniyor?

İçişleri Bakanı Dinoska Montalvo, ülke genelinde ölü ya da kayıp bulunmadığını açıkladı. Penonomé'deki Alberto Zúñiga Okulu'nda 15 öğrenci hafif yaralandı; çöken bir otelde can kaybı olmadığı bildirildi. Başka bir aktarıma göre çöken yapıların altında kalan en az iki kişi yaralandı. USGS ise ilk değerlendirmesinde can kaybı yaşanmış olabileceği uyarısı yapmıştı; rakamlar değerlendirmeler tamamlandıkça değişebilir.

USGS'nin ilk tahminine göre deprem, Panama'nın gayrisafi yurt içi hasılasının yüzde 1'i ile yüzde 10'u arasında bir ekonomik kayba yol açabilir. Aynı kurumun hesabına göre yaklaşık 43 bin Panamalı, en az "şiddetli" düzeyde sarsıntı yaşanan bölgelerde yaşıyor; aktarımlarda bu sayının bu yıl Venezuela'daki depremlerde yaklaşık 1,4 milyon, Batı Kolombiya'daki depremde ise 1,6 milyonun üzerinde olduğu belirtiliyor.

Ulaşım ve altyapıda son durum

Elektrik şirketi Naturgy, altı eyalette kesinti yaşandığını bildirdi. Panama City'deki Tocumen Uluslararası Havalimanı güvenlik kontrolleri nedeniyle yaklaşık iki saat faaliyetlerini durdurdu, ardından uçuşlar kademeli olarak yeniden başladı; bazı uçuşlar başka havalimanlarına yönlendirildi. Başkentte metro seferlerine ara verildi, yüksek binalar tahliye edildi. Eğitim Bakanlığı ülke genelinde dersleri askıya aldı, kamu kurumları kapatıldı.

Panama Kanalı Otoritesi, gemi trafiğinin etkilenmediğini ve işlemlerin normal sürdüğünü açıkladı. Cobre Panamá bakır madeninin de normal çalıştığı bildirildi. Aktarımlara göre yaklaşık 90 gemi geçiş veya liman işlemi için bekliyordu.

Artçı sarsıntılar sürüyor

Artçı sayısı saatler içinde hızla arttı. İlk aktarımlarda 12'den fazla artçıdan söz edilirken, sonraki saatlerde sayı önce 30'u, ardından 40'ı aştı. Yerel jeofizik kurumu en son 80'den fazla artçı kaydettiğini, bunlardan birinin 6,0'ın üzerinde olduğunu bildirdi; bazı yayınlarda 95'in üzerinde artçıdan söz ediliyor. Uzmanlar, artçıların saatlerce sürebileceği uyarısında bulundu.

Panama'da büyük depremler ne kadar sık görülüyor?

Aktarımlarda Panama'da güçlü depremlerin nadir olduğu vurgulanıyor. Yapılan değerlendirmelere göre sarsıntının etkisi, bölgedeki son depremlere kıyasla daha sınırlı göründü: Haziranda Venezuela'da art arda yaşanan depremlerde binlerce kişinin, ağustosta Batı Kolombiya'daki depremde ise 300'den fazla kişinin öldüğü aktarılıyor. Haberlere göre bu, Latin Amerika'da bu yıl 7,0'ın üzerinde yaşanan en az dördüncü deprem.

Hükümet ve uluslararası tepki

Mulino, sosyal medyadan halkı sakin olmaya çağırdı, depremin paniği körüklemek için kullanılmaması gerektiğini söyledi ve hasar raporu istedi. Afet müdahalesini yerinde koordine etmek için Penonomé'ye gitti. Kamu kurumları kapatılırken çadır, su ve çocuklar ile yaşlılar için malzeme dağıtımına başlandı. Kolombiya, Ekvador ve Guatemala liderleri dayanışma mesajı gönderip yardım teklif etti; ABD'nin de yardım sözü verdiği aktarıldı.

Bu haberdeki hasar, yaralı ve artçı sayıları yayın saatindeki bilgilere dayanıyor ve gelişen duruma göre değişebilir; güncel rakamların Panama Sivil Koruma Kurumu (SINAPROC) ve USGS açıklamalarından teyit edilmesi gerekiyor.