ABD Başkanı Donald Trump, yapay zeka teknolojisinin adlandırılmasına ilişkin tartışmayı yeni bir açıklamayla gündeme taşıdı. Trump, 8 Ekim 2026 tarihinde Truth Social hesabından yaptığı paylaşımda “Artificial Intelligence” (yapay zeka) yerine “Super Intelligence” (süper zeka) ifadesinin kullanılmasını istedi ve eski terimi kullanmayı sürdürenlere sert tepki gösterdi.

Trump'ın paylaşımındaki “düşman” ifadesi, ABD yönetiminin teknolojiye yaklaşımından çok kamu kurumlarının ve sektörün hangi terimi kullanacağına ilişkin siyasi tartışmayı büyüttü. Ancak açıklamada, özel sektör şirketlerine yönelik yeni bir yaptırım veya cezai işlem mekanizması duyurulmadı.

Trump tam olarak ne söyledi?

Trump, 8 Ekim'deki paylaşımında Beyaz Saray'ın “Artificial Intelligence” yerine daha doğru bulduğu “Super Intelligence” adlandırmasını tercih ettiğini ifade etti. Mevcut terimi kullanmaya devam edenleri ise “düşman” olarak nitelendirdi.

Başkan daha önce de “artificial” sözcüğünün yapay veya gerçek olmayan bir şey çağrıştırdığını, buna karşılık “super intelligence” ifadesinin teknolojinin gücünü daha iyi anlattığını savunmuştu. Trump'ın bu yaklaşımı ilk kez 8 Ekim'de ortaya çıkmadı; eylül ayında da aynı isim değişikliğini kamuoyuna önermişti.

Kamu kurumlarında isim değişikliği girişimi

Eylül ayının sonlarında ABD federal yönetiminde “Super Intelligence” kullanımını öne çıkaran bir başkanlık kararnamesi yayımlandı. Bu adımın ardından bazı resmî iletişim kanallarında yeni adlandırmaya geçilmeye başlandı.

Bununla birlikte ABD kamu kurumlarının farklı internet sayfalarında “AI” ve “Artificial Intelligence” ifadeleri kullanılmaya devam ediyor. Axios'un haberinde bu durum, yeni terminolojinin kurumlar arasında henüz bütünüyle yerleşmediğinin örneklerinden biri olarak değerlendirildi.

Kararnamenin federal kurumların iletişim diline yönelik olması, bütün özel şirketlerin ürünlerinin adını değiştirmek zorunda olduğu anlamına gelmiyor. Özel sektör açısından doğrudan uygulanacak yeni bir para cezası veya cezai yaptırım açıklanmış değil.

Teknoloji şirketleri nasıl yaklaşıyor?

Amerikan teknoloji sektöründe “AI” kısaltması, yazılımlardan çiplere ve veri merkezi yatırımlarına kadar geniş bir alanda kullanılıyor. Bu nedenle yerleşik terimin değiştirilmesi yalnızca bir kelime seçimi değil; ürün isimleri, tanıtım metinleri, akademik yayınlar ve kurumsal iletişim bakımından da sonuç doğurabilir.

Trump'ın önerisini benimseyen bazı teknoloji yöneticileri bulunurken, birçok şirket hâlen mevcut terminolojiyi kullanmayı sürdürüyor. Özellikle akademik çevrelerde “artificial intelligence”, onlarca yıllık bilimsel bir alanı tanımlayan yerleşik kavram olarak kabul ediliyor.

Yapay zeka ile süper zeka aynı şey mi?

Teknoloji alanında “yapay zeka”, öğrenme, çıkarım, metin üretimi, görüntü işleme ve karar destek gibi çok sayıda sistemi kapsayan genel bir tanım. “Süper zeka” ise çoğu araştırmacının kullanımında, insanın birçok bilişsel yeteneğini aşan varsayımsal veya geleceğe dönük sistemleri ifade ediyor.

Dolayısıyla bu iki terimin doğrudan eş anlamlı kabul edilmesi, bugünkü yapay zeka ürünleriyle henüz geliştirilmemiş ileri sistemler arasındaki ayrımı bulanıklaştırabilir. Trump'ın açıklaması bu nedenle bilimsel bir yeniden sınıflandırmadan ziyade siyasi ve iletişimsel bir adlandırma girişimi olarak öne çıkıyor.

Yeni adlandırma hangi alanları kapsıyor?

29 Eylül tarihli ve 14434 sayılı başkanlık kararnamesi, yürütme organındaki kurumların resmî yazışmaları, kamuya açık duyuruları, internet sayfaları ve yeni politika belgelerinde kullanılacak terimlere odaklanıyor. Kararname, daha önce yayımlanmış düzenlemelerin ve tarihî belgelerin geriye dönük değiştirilmesini zorunlu tutmuyor.

Federal kurumlar için yeni adlandırmanın nasıl uygulanacağı, bilimsel literatürdeki teknik kavramların ortadan kalktığı anlamına gelmiyor. Araştırmalarda model kapasitesi, güvenlik değerlendirmeleri ve yapay genel zekâ gibi farklı kavramlar kendi tanımlarıyla kullanılmayı sürdürebilir. Bu nedenle kamuoyunda adlandırma değişikliği ile teknolojik yeterlilik düzeyinin birbirine karıştırılmaması önem taşıyor.