Küresel petrol piyasalarında jeopolitik risk fiyatları yukarı taşımayı sürdürüyor. Brent petrolün varil fiyatı, ABD-İran gerilimi ve Hürmüz Boğazı'ndaki arz endişeleriyle 17 Temmuz'da 87,08 dolara kadar yükselerek son bir ayın en yüksek seviyesini gördü ve günü 86 doların üzerinde tamamladı.

Yükseliş yalnızca günlük değil, haftalık bazda da güçlü oldu. Brent petrol, haftayı yüzde 12'yi aşan kazançla kapatarak son aylardaki en sert haftalık yükselişlerinden birini kaydetti. ABD Batı Teksas türü (WTI) ham petrol ise 79-80 dolar bandında işlem gördü.

Gerilim nasıl tırmandı?

Fiyatlardaki sıçramada, ABD'nin İran'a yönelik deniz ablukasını yeniden devreye alması ve İran'ın güney kıyılarına yönelik saldırılar etkili oldu. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran'ın ticari gemilere saldırı kapasitesini zayıflatmayı amaçlayan operasyonlar düzenlendiğini açıkladı.

Bölgedeki tansiyonu artıran gelişmeler de yaşandı. Birleşik Arap Emirlikleri'ne ait iki tankerin Umman kara sularında hedef alındığı, Yemen'de ise Husilerin Suudi Arabistan'a füze saldırısı düzenlediği bildirildi.

Hürmüz neden bu kadar kritik?

Küresel petrol ticaretinin yaklaşık beşte biri Hürmüz Boğazı'ndan geçiyor. Boğazdaki tanker trafiğinde ciddi bir aksama, küresel arzda kesinti endişesini doğrudan fiyata yansıtıyor.

ABD Başkanı Donald Trump, boğazdan geçen yüklerden yüzde 20 geçiş ücreti alınmasını önerdi. İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi ise bu öneriye, boğazın güvenliğini İran'ın sağladığını belirterek alaycı bir yanıt verdi.

Diplomasi devrede

Gerilimin tırmanması, uluslararası diplomatik girişimleri de beraberinde getirdi. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, İran'ın ABD ile yaptığı anlaşmaya uyması ve Hürmüz Boğazı'nı yeniden açması çağrısında bulundu.

İki ülke, 17 Haziran'da çatışmayı sona erdiren bir mutabakat imzalamıştı; ancak sonraki süreçte karşılıklı askeri hamlelerin artması, kırılgan sürecin yeniden bozulmasına yol açtı.


Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz.

---