Emekli yaşını bekleyen memur dikkat, geç başvuru aylığı eritiyor

Görevinden ayrılıp emeklilik yaşını açıkta bekleyen memurun emekli aylığı, yaşı doldurduğu tarihten değil, başvurusunun Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtlarına girdiği tarihi izleyen ayın 1'inden başlıyor. Kurum, geç başvuruda aylık başlangıcını yaşın dolduğu tarihe çekmiyor. Yaşı dolduğu ay başvurmayan kişi geciktiği ay kadar emekli aylığından oluyor. Görevdeyken emekli olanlarda ise aylık başlangıcında böyle bir hak kaybı oluşmuyor. Kural, 5434 sayılı Kanun'un 91. maddesi ile 5510 sayılı Kanun'un 30. maddesinde yer alıyor.

Açıkta yaş bekleyenler kimler

Bugün için emeklilik hizmet süresini tamamlayanlar genel olarak 5434 sayılı Kanun'a tabi olanlar ile daha önce işçi, esnaf ya da sözleşmeli statüde çalışıp sonra memurluğa başlayanlar. Bu kişilerden Emeklilikte Yaşa Takılanlar olarak anılan 7438 sayılı Kanun kapsamına girmeyenler bu grupta yer alıyor. Bu durumdakiler genel olarak 8 Eylül 1999 sonrasında çalışmaya başlayan kişiler. Kadın ve erkek memurun 25 tam hizmet yılını tamamlamış olması gerekiyor. Kadın 58, erkek 60 yaşını doldurduğunda emekli aylığına hak kazanıyor. Hizmet yılını tamamlayıp bu yaşları bekleyenler açıkta yaş bekleyenleri oluşturuyor.

Görevde ve açıkta başvuru arasındaki fark

• Görevdeyken emeklilik: Aylık, emekli olunan tarihi izleyen aybaşından başlıyor. Memur aylıkları 657 sayılı Kanun'un 164. maddesi uyarınca peşin ödendiği için ilk aylıkta hak kaybı oluşmuyor. Örneğin 15 Kasım 2026 görev aylığını alan memurun çalışılmış kabul edilen süresi 14 Aralık 2026'ya kadar uzanıyor, emekli aylığı da 15 Aralık 2026'da başlıyor.
• Açıkta başvuru: Aylık, başvuru tarihini izleyen aybaşında başlıyor. Kişi 58 veya 60 yaşını doldursa bile o ay başvurmazsa aylığı yaşını doldurduğu tarihe göre değil başvuru tarihine göre bağlanıyor.

Geç başvuruda ne kadar aylık kaybedilir

58 yaşını 3 Ekim 2027'de dolduran bir kişi için örnek:

Bu örnekte kişi yalnızca geç başvurduğu için 4 aylık emekli aylığını kaybediyor. Görevden ayrılıp yaş bekleyenlerin, yaş şartını doldurdukları tarihte vakit geçirmeden Sosyal Güvenlik Kurumuna başvurması önem taşıyor.

Mevzuat ne diyor

5510 sayılı Kanun'un geçici 4. maddesi uyarınca yürürlükte olan 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu'nun 91. maddesi iki durumu ayırıyor. (b) fıkrasına göre görevdeyken emekliye ayrılanların aylıkları hizmet aylıklarının kesildiği tarihi izleyen aybaşından başlıyor. (c) fıkrasına göre açıkta bulunup emekli aylığına hak kazananların aylıkları, son ayrıldıkları kurumlara yazılı yapacakları başvuru tarihini izleyen aybaşından başlıyor. 5510 sayılı Kanun'un 30. maddesi de aynı ayrımı yapıyor: yaşlılık aylığına hak kazanan kamu görevlilerine emekliye sevk onayıyla görevle ilişiğin kesildiği tarihi izleyen aybaşından, görevinden ayrılmış ve sonrasında başka bir sigortalılık kapsamında çalışmamış olanlara ise istek tarihini izleyen aybaşından aylık bağlanıyor.

Kaynak: Açıkta bekleyen memurun emekli aylığı ne zaman başlar, 10-11 Kasım 2026; SGK 2020/22 Genelgesi, emekli aylıklarının başlangıcı ve 5510 sayılı Kanun, madde 30