Millî Eğitim Bakanlığı (MEB), Ortak Yazılı Sınav Sistemi'ni (OYSS) bu yıl ilk kez uygulamaya koydu. Sistemin ilk sınavları yapılıyor ve sınav maratonunun 13 Kasım 2026 tarihine kadar sürmesi planlanıyor.

Yeni model, bazı okullarda notların şişirilerek Ortaöğretim Başarı Puanı (OBP) katkısının yükseltilmesi uygulamasına son vermeyi hedefliyor. Sorular da ezber yerine analiz ve beceriyi ölçen bir yapıya kavuştu.

OYSS OBP adaletsizliğini nasıl önleyecek?

OYSS'de notlar yapay zekâ desteğiyle takip edilecek. Uygulamanın, yıllardır tartışılan OBP sistemindeki adaletsizliklerin giderilmesine katkı sağlaması bekleniyor.

Reklamlar

Eğitim uzmanlarına göre OBP, lise diploma notunun 5 ile çarpılmasıyla hesaplanıyor ve YKS puanına 0,12 katsayısıyla ekleniyor. Diploma notu 80 olan bir öğrencinin OBP'si 400 oluyor ve YKS puanına 48 puan katkı sağlıyor.

Uzmanlar, her okulun aynı zorlukta not vermediğini belirtiyor. Notların kolay verildiği okuldan mezun olan öğrenci, aynı seviyedeki akranından daha fazla OBP katkısı alabiliyordu. Birkaç puanın belirleyici olduğu bölümlerde bu durum büyük fark yaratıyordu.

Usulsüz okullara karşı yeni dönem

Ortak yazılı sınavların, doğru uygulandığında bu adaletsizliğin önüne geçmek için önemli bir adım olduğu değerlendiriliyor. Sistemle birlikte devamsızlıkları takip etmeyen ve notları şişiren okulların tespitinin kolaylaşması bekleniyor.

Son bir buçuk yılda usulsüzlük tespit edilen 74 okulun ruhsatı iptal edildi. Yeni sistemin bu tür uygulamaları azaltması hedefleniyor.

Yeni tarz sorularda hangi beceriler öne çıkıyor?

Uğur Okulları Genel Müdür Yardımcısı Adil Kurt ve bölüm başkanları, MEB'in yayımladığı örnek soruları inceledi. Değerlendirmeye göre sorularda şunlar öne çıkıyor:

  • Açık uçlu sorular
  • Günlük hayat senaryoları
  • Görsel ve veri yorumlama
  • Gerekçeli cevap oluşturma becerisi

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli doğrultusunda şekillenen ölçme yaklaşımı, öğrencilerin yalnızca bilgi düzeyini değil; bilgiyi kullanma, yorumlama, analiz etme ve farklı durumlara aktarma becerilerini de ölçmeyi amaçlıyor.

Reklamlar

"Yeni sistemde ezbere yer yok"

Adil Kurt, örnek sınavların ezberci ve bilgi odaklı anlayışın ötesine geçtiğini söyledi. Kurt'a göre ortaokul ve lise düzeyindeki örnek sorular, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ile uyumlu, beceri temelli ve süreç odaklı bir yaklaşım sergiliyor.

"Açık uçlu sorular, günlük hayat senaryoları, görsel, grafik ve tablolarla zenginleştirilen sınavlar; öğrencilerin bilgiyi hatırlamasının yanı sıra analitik düşünme, neden-sonuç ilişkisi kurma, problem çözme, bilimsel okuryazarlık ve yorumlama gibi üst düzey becerilerini ölçmeyi hedefliyor."

Soruların tüm sınıf seviyelerindeki kazanımları ve gerçek hayat bağlamlarını kapsadığını belirten Kurt, örneklerin öğrencilere kendi yeterliliklerini değerlendirme imkânı sunduğunu söyledi. Öğretmenler için ise öğrenme süreçlerini takip etme ve ölçme-değerlendirme çalışmalarını planlamada rehber olduğunu ifade etti.