Almanya'nın eski Federal İstihbarat Servisi (BND) Başkanı August Hanning (80), casusluk ve vatana ihanete teşebbüs şüphesiyle tutuklandı. Federal Başsavcılık, Hanning'in eski büro müdürü Manfred D. ile iş birliği yaparak yaklaşık 2.000 belgeyi para karşılığı temin ettiği şüphesini araştırıyor.

Güvenlik çevreleri, vakayı yabancı servisler açısından "çok ciddi" olarak nitelendiriyor. 

Tutuklama

Alman basınında yer alan bilgilere göre Federal Kriminal Dairesi (BKA) Hanning'i 6 Ekim 2026 Salı günü Kuzey Ren-Vestfalya'nın Steinfurt bölgesinde gözaltına aldı. Eski büro müdürü Manfred D. ise aynı gün Bavyera'daki Bad Tölz-Wolfratshausen bölgesinde gözaltına alındı.

Karlsruhe'deki Federal Mahkeme'nin (BGH) soruşturma hâkimi, Hanning hakkındaki tutuklama kararını 7 Ekim 2026 Çarşamba günü uygulamaya koydu. 

Hanning kimdir?

Hanning, Aralık 1998'den Kasım 2005'e kadar BND Başkanlığı yaptı. Ardından Federal İçişleri Bakanlığı'nda devlet sekreteri olarak görev yaptı ve daha sonra özel sektörde güvenlik danışmanlığına geçti.

Manfred D. ise Aralık 2005 ile Kasım 2009 arasında Hanning'in İçişleri Bakanlığı'ndaki yardımcısıydı. Mart 2012'den Mart 2026'ya kadar da birden fazla BND başkanının büro müdürlüğünü yürüttü. Basında yer alan bilgilere göre emekli oldu.

Federal Başsavcılığın şüpheleri

Başsavcılığın Hanning'e yönelttiği suçlamalar, istihbarat ajanlığı faaliyeti, vatana ihanet niteliğinde casusluk (landesverräterische Ausspähung), devlet sırlarını araştırma ve vatana ihanete teşebbüs. Manfred D. ise bu suçlara yardım şüphesiyle gözaltında. 

  • Anlaşma: İkilinin muhtemelen 2010 baharında, para karşılığı BND bilgilerinin sürekli temin edilmesi konusunda anlaştığı öne sürülüyor
  • Belgeler: Manfred D.'nin Hanning'e 2022'ye kadar yaklaşık 2.000 belge ulaştırdığı, bunların birçoğunun gizlilik dereceli bilgiler içerdiği belirtiliyor
  • Kullanım: Hanning'in bu bilgileri danışmanlık faaliyetlerinde kullandığı iddia ediliyor
  • Yabancı servis: Hanning'in bir yabancı istihbarat görevlisi için analiz hazırladığı ve bu analizde gizli bilgilerden yararlandığı ileri sürülüyor

Başsavcılığa göre analizin hedeflenen kişiye ulaşıp ulaşmadığı şimdiye kadar tespit edilemedi. Soruşturma makamları, bilgilerin yurt dışına aktarılıp aktarılmadığını inceliyor.

Hangi ülkeyle ilgili olduğu açıklandı mı?

Hayır. Federal Başsavcılık, söz konusu yabancı servisin hangi ülkeye ait olduğunu açıklamadı. Der Spiegel dergisi, analizin Azerbaycan istihbaratından bir kişi için hazırlandığını yazdı. Azerbaycan Medya Kurulu bu iddiayı 7 Ekim 2026'da "dezenformasyon" ve ülkeyi hedef alan yoğun bir karalama kampanyasının parçası olarak niteledi.

Alman basınındaki haberlere göre söz konusu kişilerin, Hanning'in danışmanlık faaliyetinden gelen iş ortakları, örneğin Orta Asya'dan isimler olması muhtemel. WDR, NDR ve Süddeutsche Zeitung'un edindiği bilgilere göre ise konu Rusya ile ilgili değil.

Correctiv'in 7 Ekim 2026 tarihli araştırması, Azerbaycan basınına dayanarak Hanning'in Bakü ile temaslarının 2003 yılına kadar uzandığını aktarıyor. Aynı yazıda, Hanning'in 2025'te Alman-Azerbaycan Forumu yönetim kurulu üyeliğinin teyit edildiği belirtiliyor. Bu temaslar tek başına suç oluşturmuyor ve soruşturmadaki iddialarla doğrudan bağlantısı kanıtlanmış değil.

Christina Block davasıyla ilişkisi ne?

Federal Başsavcılığın dosyası, Eylül 2025'te Hamburg Cumhuriyet Savcılığı'nın Christina Block ve diğer şüphelilere yönelik soruşturması kapsamında Hanning'e yönelik yaptığı aramada ele geçen bulgulara dayanıyor. Dosya, Mayıs 2026'nın başında Federal Başsavcılığa devredildi.

Block, çocuklarını Danimarka'nın güneyinden Almanya'ya kaçırması için İsrailli bir güvenlik şirketini görevlendirmekle suçlanıyor ve suçlamaları reddediyor. Hanning bu davada sanık değil. Davada tanık olarak çağrıldı, ancak ifade vermeyi reddetme hakkını kullandı. Hamburg Cumhuriyet Savcılığı ayrıca 2022'deki başarısız bir kaçırma girişimi nedeniyle Hanning ve Hamburg Eyalet Kriminal Dairesi'nden emekli bir görevli hakkında soruşturma yürütüyor. 

Hanning'in tarafı ne diyor?

Hanning'in avukatı, Der Spiegel'e yaptığı açıklamada müvekkilinin haksız yere yargılandığını söyledi. Avukat, Hanning'in gizli bilgi aktardığı yönündeki iddiaları "doğru değil" olarak niteledi. Hanning'in avukatı, bir yıl önce Block davasıyla bağlantılı suçlamalar için de benzer biçimde, haksız suçlamaların kesin bir dille reddedildiğini açıklamıştı.

Siyasi tepkiler neler oldu?

Alman siyasetinden tepkiler sert oldu:

  • Marc Henrichmann (CDU), Parlamento Gizli Servisleri Denetim Komisyonu Başkanı: Olayın "bomba gibi patladığını" söyledi
  • Thorsten Frei (CDU): Vakayı "son derece kaygı verici" olarak niteledi
  • Konstantin von Notz (Yeşiller): Hızlı ve eksiksiz aydınlatma talep etti, İçişleri Bakanlığı'nın tutumunu eleştirdi
  • Martin Jäger, BND Başkanı: İç güvenlikte "taviz verilmeyeceğini" vurguladı

Türkiye'de yapılan yorumlar

Türk basınında bazı akademisyenler, olayın İsrail istihbaratıyla bağlantılı olabileceğini öne sürdü. Bursa Teknik Üniversitesi'nden Doç. Dr. Ali Burak Darıcılı, Hanning'in İsrail tarafından yönlendirilmiş olabileceğini savundu. İstihbarat çalışmaları uzmanı Dr. Tolga Ökten ise Hanning'in bilmeden bir paravan şirket adına hareket etmiş olabileceğini ileri sürdü. Ökten, İsrail bağlantılı başka bir suçun soruşturulurken casusluk faaliyetinin ortaya çıktığını, iki suç arasında doğrudan bağlantının henüz belli olmadığını da belirtti.