Rönesans ve Yeni Çağ · Rasyonalizm (Akılcılık)

Spinoza

Baruch Spinoza · 1632 – 1677

Gülmemek, ağlamamak, nefret etmemek; anlamak.

Siyasal İnceleme I.4

Spinoza kimdir?

Amsterdam’da Portekiz kökenli bir Yahudi ailede doğan Spinoza, görüşleri yüzünden 1656’da cemaatinden aforoz edildi ve geçimini mercek ustalığıyla sağladı. Geometrik bir düzenle yazdığı Etika’da Tanrı ile doğayı tek bir töz olarak düşündü; düşünce özgürlüğünün ilk savunucularından biri oldu.

Temel fikirleri

  1. Tanrı ya da Doğa

    Evrende tek bir töz vardır; ona Tanrı da denebilir Doğa da (Deus sive Natura). Her şey bu tek tözün görünümleridir.

  2. Zorunluluk ve özgürlük

    Doğadaki her şey zorunlu yasalara göre olur; özgürlük, bu zorunluluğu anlamak ve tutkuların esiri olmaktan kurtulmaktır.

  3. Düşünce özgürlüğü

    Teolojik-Politik İnceleme’de devletin amacının özgürlük olduğunu ve düşünce özgürlüğünün kısıtlanamayacağını savundu.

Ünlü sözleri kaynağıyla

  • “Gülmemek, ağlamamak, nefret etmemek; anlamak.”

    Siyasal İnceleme I.4
  • “Bütün değerli şeyler nadir olduğu kadar zordur.”

    Etika V, son cümle

Spinoza hakkında merak edilenler

Spinoza kimdir?

Amsterdam’da Portekiz kökenli bir Yahudi ailede doğan Spinoza, görüşleri yüzünden 1656’da cemaatinden aforoz edildi ve geçimini mercek ustalığıyla sağladı. Geometrik bir düzenle yazdığı Etika’da Tanrı ile doğayı tek bir töz olarak düşündü; düşünce özgürlüğünün ilk savunucularından biri oldu.

Spinoza ne zaman yaşadı?

Spinoza, 1632 yılında doğdu (doğum yeri: Amsterdam) ve 1677 yılında hayatını kaybetti (Lahey).

Spinoza felsefesinin temel fikirleri nelerdir?

Tanrı ya da Doğa: Evrende tek bir töz vardır; ona Tanrı da denebilir Doğa da (Deus sive Natura). Zorunluluk ve özgürlük: Doğadaki her şey zorunlu yasalara göre olur; özgürlük, bu zorunluluğu anlamak ve tutkuların esiri olmaktan kurtulmaktır. Düşünce özgürlüğü: Teolojik-Politik İnceleme’de devletin amacının özgürlük olduğunu ve düşünce özgürlüğünün kısıtlanamayacağını savundu.

Spinoza hangi eserleri yazdı?

Başlıca eserleri: Etika (1677, ölümünden sonra), Teolojik-Politik İnceleme (1670) ve Siyasal İnceleme.

Spinoza hangi felsefe akımına mensuptur?

Spinoza, Rasyonalizm (Akılcılık) geleneği içinde yer alır.

Spinoza ünlü sözleri nelerdir?

“Gülmemek, ağlamamak, nefret etmemek; anlamak.” (Siyasal İnceleme I.4) “Bütün değerli şeyler nadir olduğu kadar zordur.” (Etika V, son cümle)

Felsefe · Ünlü felsefe sözleri · İslam felsefesi