Sühreverdî
Şehâbeddin Yahyâ es-Sühreverdî · Şeyhü'l-İşrâk; el-Maktûl · 1154 – 1191 (yaklaşık)
Sühreverdî kimdir?
İşrâkî (aydınlanmacı) felsefenin kurucusu Sühreverdî, varlığı ışık ve karanlık kavramlarıyla açıklayan özgün bir sistem geliştirdi. Görüşleri yüzünden Halep’te genç yaşta idam edildiği için ‘el-Maktûl’ (öldürülen) diye de anılır.
Temel fikirleri
Nur metafiziği
Var olan her şey, Nurların Nuru’ndan yayılan ışığın farklı yoğunluk derecelerinden ibarettir; karanlık ışığın yokluğudur.
Huzûrî bilgi
En kesin bilgi, kavramlar ve kanıtlar aracılığıyla değil, bilinenin bilen önünde doğrudan hazır bulunmasıyla elde edilir; insanın kendi varlığını bilmesi gibi.
Kadim bilgeliğin sentezi
Platoncu düşünceyi, Meşşâî felsefeyi ve kadim İran bilgeliğini tasavvufi deneyimle birleştirdi.
Sühreverdî hakkında merak edilenler
Sühreverdî kimdir?
İşrâkî (aydınlanmacı) felsefenin kurucusu Sühreverdî, varlığı ışık ve karanlık kavramlarıyla açıklayan özgün bir sistem geliştirdi. Görüşleri yüzünden Halep’te genç yaşta idam edildiği için ‘el-Maktûl’ (öldürülen) diye de anılır.
Sühreverdî ne zaman yaşadı?
Sühreverdî, 1154 dolaylarında doğdu (doğum yeri: Sühreverd) ve 1191 dolaylarında hayatını kaybetti (Halep).
Sühreverdî felsefesinin temel fikirleri nelerdir?
Nur metafiziği: Var olan her şey, Nurların Nuru’ndan yayılan ışığın farklı yoğunluk derecelerinden ibarettir; karanlık ışığın yokluğudur. Huzûrî bilgi: En kesin bilgi, kavramlar ve kanıtlar aracılığıyla değil, bilinenin bilen önünde doğrudan hazır bulunmasıyla elde edilir; insanın kendi varlığını bilmesi gibi. Kadim bilgeliğin sentezi: Platoncu düşünceyi, Meşşâî felsefeyi ve kadim İran bilgeliğini tasavvufi deneyimle birleştirdi.
Sühreverdî hangi eserleri yazdı?
Başlıca eserleri: İşrak Felsefesi (Hikmetü’l-İşrâk) ve Heyâkilü’n-Nûr (Nur Heykelleri).
Sühreverdî hangi felsefe akımına mensuptur?
Sühreverdî, İşrâkîlik geleneği içinde yer alır.