Sosyal Yardım Alıp İşe Girenin İşveren Primi Karşılanacak

Sosyal yardım sistemi, fert başına asgari bir geliri garanti edecek şekilde yeniden kurgulanacak. 27 Ekim'de Resmî Gazete'nin mükerrer sayısında yayımlanan 2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı'na göre düzenli sosyal yardım alırken işe giren kişilerin işveren sigorta primleri de karşılanacak. Programda engelli istihdamından gündüzlü bakıma kadar engellileri, yaşlıları ve yardım alan haneleri ilgilendiren başka adımlar da yer aldı.

Sosyal yardım sisteminde ne değişecek?

Programa göre sosyal yardımlar, işgücüne katılımı engellemeyecek biçimde bütünleşik ve aile odaklı bir yapıya kavuşturulacak. Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Programı (GETAD) için mevzuat hazırlıklarının ve yazılım geliştirme çalışmalarının yürütüldüğü belirtiliyor. Asgari gelirin tutarı, kimleri kapsayacağı ve uygulamanın ne zaman başlayacağı ise programda yer almadı.

Çalışabilir durumdaki yardım yararlanıcıları tespit edilerek İŞKUR sistemine kaydedilecek. Bu kişilerin Toplum Yararına Programlar, mesleki eğitim ve işbaşı eğitim programları ile açık iş ilanları aracılığıyla istihdama katılması sağlanacak.

Kaç hane sosyal yardım alıyor?

Programdaki verilere göre 2025'te 3 milyon 991 bin 766 hane sosyal yardımlardan yararlandı; bu sayı 2023'te 4 milyon 989 bin 456'ydı. Kamu kurumları ve belediyelerin toplam sosyal yardım harcaması 2025'te 533,5 milyar lirayı buldu. Bu harcamaların millî gelire oranı ise 2008'deki yüzde 1,02'den 2025'te yüzde 0,84'e geriledi.

Programda evde bakım yardımı ile yaşlı ve engelli aylığı için 2027'ye yönelik yeni bir tutar bulunmuyor.

Engelli istihdamında ne yapılacak?

SGK verileri esas alınarak işyerlerinin engelli çalıştırma kotasını hesaplayacak Çalışan Bildirim Sistemi devreye alınacak. Kota-ceza yönteminin ve İŞKUR'un uyguladığı idari para cezalarının etkinliği ile uygulamaya ilişkin denetimler artırılacak. Kendi işini kurmaya yönelik hibe desteğinden yararlanan engelli sayısının artırılması ve destekli istihdam projelerinin yaygınlaştırılması da planlanıyor.

Temmuz 2026 itibarıyla engelli çalıştırmakla yükümlü işyerlerinde çalıştırılması gereken engelli sayısı kamuda 25 bin 272, özel sektörde 132 bin 936. Engelli memur sayısı ise 2002'deki 5 bin 777'den Haziran 2026 itibarıyla 83 bin 104'e yükseldi. 81 ilde görev yapan 348 engelli iş koçu, Eylül 2026 itibarıyla 156 bin 619 engelli danışanla 251 bin 250 görüşme yaptı.

Bakım ve destek hizmetlerinde ne planlanıyor?

• Engellilere yönelik gündüzlü bakım merkezlerinin mevzuat altyapısı tamamlanacak.
• Engelli ve yaşlı bireyler için gündüzlü aktif yaşam merkezlerinin sayısı artırılacak.
• Ailesi yanında bakılan engelliye, ailenin il dışına ya da yurt dışına çıktığı veya geçici olarak bakamadığı durumlarda ücretsiz verilen geçici ve misafir bakım hizmeti yaygınlaştırılacak. Haziran 2026 itibarıyla bu hizmetten 243 engelli yararlandı.
• Engellilerin tedavide kullandığı tıbbi cihazlara erişimini kolaylaştıracak mevzuat düzenlemeleri yapılacak.

Program, gündüzlü ve misafir bakım gibi hizmetlerin ihtiyacı karşılayacak düzeye ulaşmadığını, bunun yatılı bakıma talebi artırdığını belirtiyor. Bakımın finansmanının sosyal güvenlik sistemi içinde yer alması için de çalışılacak; sürdürülebilir bir uzun süreli bakım finansman modeli için ihtiyaç analizi ve mevzuat hazırlığı yapılacak.

Yoksullukta 2027 hedefi ne?

Medyan gelirin yüzde 60'ının altında gelirle yaşayanların oranını gösteren göreli yoksulluk 2025'te yüzde 20,6 oldu, 2026'da yüzde 20,2'ye inmesi bekleniyor. Program bu oranı 2027'de yüzde 19,8'e düşürmeyi hedefliyor. En zengin yüzde 20'lik kesimin gelirinin en yoksul yüzde 20'lik kesimin gelirine oranının da 7,5'ten 7,3'e gerilemesi öngörülüyor.