Aziz Matta’nın Çağrılışı
Caravaggio, 1599–1600 · Vocazione di san Matteo
Karanlık bir odaya sızan ışık huzmesi ve parmağıyla işaret eden İsa: Caravaggio’yu ünlü yapan, Barok resmin habercisi tablo.
Eserin hikâyesi
Loş bir odada, bir masanın çevresinde vergi tahsildarı Matta ve arkadaşları para sayıyor. Sağdan içeri giren İsa, parmağıyla Matta’yı gösterip onu kendisini izlemeye çağırıyor. Pencereden değil, görünmeyen bir kaynaktan gelen güçlü ışık huzmesi, İsa’nın elini takip ederek masadakilerin yüzlerine düşüyor.
Caravaggio, kutsal bir sahneyi kendi döneminin Roma’sında, sokaktan modellerle, dönemin kıyafetleri içinde resmetti. Bu çarpıcı gerçekçilik ve karanlıkla aydınlığın keskin karşıtlığına dayanan “chiaroscuro” anlatımı, kısa sürede bütün Avrupa’ya yayılarak Barok resmin dilini belirledi.
Tablo, Roma’daki Fransız kilisesi San Luigi dei Francesi’nin Contarelli Şapeli için yapıldı ve Caravaggio’nun ilk büyük kamusal siparişiydi. Eser hâlâ ilk yerleştirildiği şapelde, aynı azizi konu alan iki tablonun yanında görülebilir.
Nelere bakmalı?
İsa’nın eli
İsa’nın uzanan eli, Michelangelo’nun Sistina Şapeli’ndeki “Adem’in Yaratılışı”nda Adem’in elini hatırlatır.
Matta kim?
Masada kendini gösteren sakallı adam mı, yoksa başını eğmiş para sayan genç mi? Hangi figürün Matta olduğu sanat tarihçileri arasında tartışılır.
Işık huzmesi
Sağ üstten çapraz inen ışık, sahnenin asıl anlatıcısıdır: çağrıyı görünür kılar.
Çağdaş kıyafetler
Masadaki gençlerin tüylü şapkaları ve renkli giysileri 1600’lerin Roma sokaklarından alınmıştır.
Biliyor muydunuz?
- Şapeldeki tablolar genellikle loş durur; ziyaretçiler küçük bir ücret karşılığında ışıkları birkaç dakikalığına yakabilir.
